Mikroskoplar xilmaxildir (yorug'lik, elektron, luminessent, fazo-kontrast, fluoressent, polarizatsiyalovchi va boshqalar). Ulardan eng ko‘p qo‘llaniladigani yorug'lik mikroskopi bo'lib, u biologik tadqiqotlardagina emas, tibbiyotda ham amaliyot shifokorlari uchun laboratoriya tashhisi uchun eng zarur asboblardan biridir. Mikroskopik tadqiqot usullari mikroskop yordamida turli ob'ektlarni o'rganish usullari. Biologiya va tibbiyotda bu usullar o'lchamlari inson ko'zining ruxsatidan tashqarida bo'lgan mikroskopik ob'ektlarning tuzilishini o'rganish imkonini beradi.