Gelmintologiya fanining asoslari — parazit qurtlarning (gelmintlar) biologiyasi, anatomiyasi va ekologiyasini o‘rganuvchi fan. U odam va hayvon organizmida yashovchi parazit qurtlarni, ularning hayot tsikli, tarqalishi, kasalliklar tarqatishi va oldini olish usullarini tadqiq qiladi. Gelmintlar 3 asosiy turkumga bo‘linadi: yumaloq qurtlar (Nematoda), lentasimon qurtlar (Cestoda) va so‘rg‘ichli qurtlar (Trematoda). Har yili dunyoda 1 milliarddan ortiq inson gelmintlar bilan zararlanadi. Ushbu kasalliklarning oldini olish uchun shaxsiy gigiyenaga rioya qilish va sog‘lom ovqatlanish muhimdir. Tadqiqotlar natijasida gelmintozlarning 300 ga yaqin turi aniqlangan.