Jonli va jonsiz tabiat" mavzusi tabiatdagi tirik va tirik bo'lmagan unsurlarni o‘rganishga qaratilgan. Jonli tabiat o‘simliklar, hayvonlar va mikroorganizmlarni o‘z ichiga oladi, ularning hayotiy jarayonlari ekotizimda muhim rol o‘ynaydi. Jonsiz tabiat esa suv, havo, tuproq va minerallar kabi tirik bo'lmagan elementlarni qamrab oladi, bu unsurlar hayot uchun zarur sharoitlarni yaratadi. Ushbu mavzuda jonli va jonsiz tabiatning o‘zaro munosabati, ular orasidagi bog‘liqlik va ekotizimlar barqarorligi uchun ahamiyati yoritiladi.