Falsafa (falsafiy tafakkur) insoniyat tarixidagi eng qadimiy va muhim intellektual faoliyat turlaridan biridir. Uning mohiyati, vazifalari, predmeti va metodlari haqida Sharq va Gʻarb mutafakkirlari turli davrlarda oʻzlarining taʼriflarini, tushunchalarini va qarashlarini bildirib kelganlar. Ushbu maqolada falsafaning mohiyatiga oid Sharq va Gʻarb mutafakkirlarining taʼriflari tasniflanadi, ularning oʻxshash va farqli jihatlari tahlil qilinadi. Falsafa soʻzi yunoncha "philosophia" soʻzidan olingan boʻlib, "philo" (sevgi) va "sophia" (donishmandlik, bilim) soʻzlarining birlashmasidan hosil boʻlgan. Demak, falsafa soʻzma-soʻz "donishmandlikni sevish" degan maʼnoni anglatadi. Bu tushuncha birinchi marta qadimgi yunon faylasuflari tomonidan qoʻllangan va keyinchalik butun dunyo boʻylab tarqalgan. Falsafaning asosiy vazifasi borliq, bilim, inson, axloq, sanʼat, din kabi mavzularni chuqur oʻrganish va ularga izoh berishdan iborat. Falsafa insonning oʻziga, dunyoga va uning mohiyatiga boʻlgan qiziqishini qondirishga xizmat qiladi. Avgustin (354–430): Avgustin falsafani din bilan bogʻlab, uni "Xudo haqidagi bilim" deb taʼriflagan. Uning fikricha, falsafa insonni Xudoga yaqinlashtiruvchi vosita boʻlishi kerak. Foma Akvinskiy (1225–1274): Foma Akvinskiy falsafani aql va imonni uygʻunlashtirish deb bilgan. Uning fikricha, falsafa insonning aqliy qobiliyatlari orqali Xudoning mavjudligini isbotlashga xizmat qilishi kerak.