O’zbekistondagi xufyonaiqtisodiyot olchamlarini baholashning paydo bo'lish sabablari, tushunchasi va uning usullari toʼgʼrisida ma'lumotlar beradi. Xufyonaiqtisodiyot zamonaviyqtisodiyotning eng murakkab va o'rganilishi zarur bo'lgan hodisalaridan biridir. Urasmiy hisobga olinmaydigan, davlat organlari tomonidan to'liq nazorat qilinmaydigan iqtisodiy faoliyat turlarini o'z ichiga oladi. Bu faoliyat, odatda, soliqdan bo'yin to'lash, noqonuniy daromadlarni yashirish yo'qilish orqali yuza keladi. Shu bois, xufyonaiqtisodiyot ko'pincha “soyaiqtisodiyoti”, “norasmiyiqtisodiyot”, “yashiriniqtisodiyot” kabi atamalar bilan ham ifodalanadi.