Chil usulini texnik va taktik tayorgarliklarini òrgatish metodikasi Chil usulini texnik va taktik tayorgarliklarini òrgatish metodikasi Mundarija KIRISH I BOB CHIL USULLARI VA KURASH TEXNIKASI 1.1.CHil usullari 1.2.Sportchilarni tayyorlashda texnik taktik mahoratlarni shakillantirishning o’ziga xos xususiyatlari 1.3.Jismoniy va Texnik taktik tayyorgarlikning bog’liqligi va uni nazorat qilish masalalari II BOB KURASHCHILAR MASHG’ULOTLARI VA TAKTIK TAYYORGARLIGI 2.1.Kurashchilarni mashg’ulot jarayonlarini tashkillashtirish 2.2.Kurashchining texnik harakatlari Kurash texnikasi 2.3.Malakali kurashchilarda texnik va taktik tayyorgarligini innovatsion pedagogic texnalogiyalarni qo’llash usullari. XULOSA FOYDALANILGAN ADABIYOTLAR ILOVALAR KIRISH Mavzuning dolzarpligi: Musobaqa faoliyatini boshqarish kelgusi musobaqa bellashuvlarining rejasini ishlab chiqish hamda ularning amalga oshirilishini nazorat qilishni o’z ichiga oladi. Kelgusi musobaqa bellashuvi rejasini ishlab chiqishda raqib ustidan g’alaba qozonish maqsadida eng samarali taktik harakatlarni aniqlash uchun murabbiy raqib haqida ma’lumotga ega bo’lishi kerak. Musobaqa faoliyati nazorati va uning kelgusi tahlili u yoki bu sportchini tayyorlashda uning kuchli va zaif tomonlarini aniqlash imkonini beradi. Bu ma’lumot mashg’ulot jarayoniga tuzatishlar kiritish uchun muhim hisoblanadi. Sport texnikasini o’rganish usullari kinematik va dinamik harakatlar xususiyatlarini qayd etishda harakat unsurlarini tahliliy tarzda ajratish imkonini beruvchi turli xil usullarni o’z ichiga oladi. Agar sportchi tayyorgarligining innovatsion rivojlanish roli va maqsadi uning Jahon va Osiyo chempionatlari kabi yirik musobaqalarda muvaffaqiyatli ishtirok etishi bo’lsa, texnik va taktik tayyorgarlik ko’rsatkichlarini aniqlashda ushbu musobaqalardagi bellashuvlar bayonnomalarini tahlil qilish hamda asosiy e’tiborni yuqori malakali kurashchilar bilan bo’lgan bellashuvlarga qaratish lozim. Shunday qilib, ta’kidlash joizki, sport tayyorgarlik dasturining maqsadli vazifalari baholanayotgan ko’rsatkichlarning xususiyati va darajasini belgilaydi. Oyoqda tashqi tomondan supurma. Oyoq bilan supurma kurash elementlaridan biri hisoblanib, unda kurashchi oyoqlarni tezkor silkitma harakat bilan raqib oyog‘iga, og‘irlik markazining pastrog‘iga qo‘yadi, qo‘llari va gavdasini qarama-qarshi tomonga harakatlantiradi. Oyoq bilan supurma tashlashningbir qancha turlari bor: xohlagan oyoqda oldi orqadan, yondanilish, bu o‘z oyog‘i va raqib oyog‘ining qanday turganiga bog‘liq. Farg‘onacha (belbog‘li) kurash qoidalariga ko‘ra chalish va qoqish (supurma) man etiladi. Kurashda supurma tovon bilan raqib oyog‘iga urgan holda yiqitishda zarur bo‘lgan elementlardan biridir. Bellashuv paytida supurma tashlashning bir qancha usullari ishlatiladi: 1. Raqib oyog‘ini yon tomondan supurish. Raqibning 1. oldinda turgan oyog‘i panjasining yon tomoni qoqiladi, bunda gavda va qo‘l harakatlari yordamida gavdaning qarama-qarshi tomoniga tashlanadi 2. Raqib oyog‘ini old tomondan supurish. Raqibning 2. oldinda turgan oyog‘i to‘pig‘ining (boldirining) pastki tomoni qoqiladi, bunda gavda va qo‘llarni o‘ziga va o‘ng tomonga tezkor harakatlar yordamida tashlanadi 4. Raqib oyog‘ini ichki tomondan supurish. Raqib 4. old oyog‘ining tovoni yoki to‘pig‘i ichki tomondan qoqiladi. Barcha supurma harakatlarni bajarayotganda raqib kiyimini mahkam ushlab, uni tashlash paytida xavfsizligini saqlab turish ham kerak, aks holda raqib jiddiy jarohat olishi hech gap emas. Supurma tashlashlar kurashchining vaziyatni ko‘ra bilishi, tezkorligi va kuchi tufayli aniq bajariladi. Yondan supurib tashlashlarni raqib bir oyog‘ini oldinga qo‘yib unga tayanganda, oyoqlarni bir-biriga yaqin qo‘yganda, bir oyog‘i orqada turgan holda orqaga qarab egilganda va shunga o‘xshash hollarda bajarish samarali bo‘ladi. Old tomondan supurib tashlashlarni raqib bir oyog‘ini orqada qoldirganda, oyoqlarini keng ochganda (yozganda), oyoq uchida ko‘tarilganda va boshqa hollarda bajarish mumkin. Ichki tomondan supurishni raqib bir oyog‘ini oldinga, boshqasini orqaga qo‘yganda, ularning orasini katta ochganda bajarish foyda beradi. Pastdan supurish, asosan, raqibni muvozanatdan chiqarish uchun ishlatiladi. Raqibning yiqilish tezligini oshirish uchun unga tayangan holda qo‘l bilan undan itarilish lozim.