7 YOSHLI BOLALARNI BADIIY ASARLARNI QAYTA HIKOYA QILISHGA O`RGATISH MUNDARIJA: KIRISH I.BOB. MAKTABGACHA YOSHDAGI BOLALARNING MULOQOT QILISHIDA ERTAKNING NAZARIY VA AMALIY AHAMIYATI. 1.1 Bolaning rivojlanishi va tarbiyasida ertakning o’rni. 1.2 Kichkintoy ertagida g’oyani talqin etishning o’ziga xos xususiyatlari. 1.3 Bolalarni hikoya qilib berishga o’rgatishda foydalaniladigan usullar II.BOB. MAKTABGACHA YOSHDAGI BOLALARNING MULOQOT QILISHIDA ERTAKNING AMALIY ASOSLARI. 2.1 Ertak orqali bolaning so’z boyligi va muloqot madaniyatini oshirish. 2.2 Maktabgacha yoshdagi bolalarni qayta hikoya qilishga o’rgatish, sahnalashtirish san’atini o’rganish. III BOB 7 YOSHLI BOLALARNI BADIIY ASARLARNI QAYTA HIKOYA QILISHGA O`RGATISH METODIKASI 3.1 Bolalarga monologik nutqni o’rgatish 3.2. Qayta hikoya qilishni o’rgatish metodikasi 3.3. Hikoya qilishni o’rgatish. Hikoyalar turlari va ularning izchilligi. Hikoya to’kishni o’rgatish XULOSA……………………………………………………………………. ADABIYOTLAR………………………………………………………………. KIRISH Mavzuning dolzarbligi. Hozirgi vaqtda ertak, an’anaviy madaniyatning boshqa qadriyatlari kabi, o’z maqsadini sezilarli darajada yo’qotdi. Ammo bu maktabgacha yoshidagi bolalarni ma’naviy boyitishda muhim rol o’ynaydigan, axloqiy va estetik hissiyotlarini shakllantirishga hissa qo’shadigan, bolalarni so’z boyligi va muloqot madaniyatini oshiradigan ertak. Shu bilan birga, ertak- bu bolaning hissiy va axloqiy tajribasini rivojlantirish uchun muhit, bu nafaqat o’z harakatlarining oqibatlarini namoyish etishga, balki o’zlari va boshqalar uchun ularning ma’nosini anglashga yordam beradi. Ertak bolaning hayotiga juda erta yoshdan kirib boradi, uni maktabgacha bolalik davridan kuzatib boradi va hayot davomida u bilan qoladi. Ertakdan boshlab u adabiyot olami, inson munosabatlari va umuman atrofdagi dunyo bilan tanishishni boshlaydi. Ertak nafaqat bolaning so’z boyligini oshiradi, balki uning g’oyalarini kengaytirib, voqelik haqidagi bilimlariniboyitadi va eg muimi – ular uni maxsus, eksklyuziv dunyo, chuqur hissiyotlar dunyosi bilan tanishtiradi. Kurs ishi metodlari: Mavzuni yoritishda «Ta’lim haqidagi qonun», «Kadrlar tayyorlash Milliy dasturi», «Bolajon» davlat dasturi, ta’lim sohasiga oid respublika qarorlari hamda bolalar adabiyoti yuzasidan darsliklar, ilmiy qo’llanmalar, masalaga oid ilmiy-uslubiy maqolalar nazariy asos bo’lib xizmat qildi. Kurs ishining maqsad va vazifalari: Bundan maqsad bolalarning ma’naviy axloqiy rivojlanishi uchun sharoit yaratish. Ertakning axloqiy mazmuni bilan bog’liq badiiy va ishlab chiqarish faoliyati jarayonida bolalarnig hissiy – irodaviy sohasidagi buzulishlarni tuzatishga hissa qo’shish bolsa, vazifalari quyidagichadir: Ya’ni, nutqning majoziy tizimini rivojlantirish, so’z boyligini boyitish, izchil nutq ko’nikmalarini shakllantirish; Bolalarning ertakda va hayotda yaxshi va yomonni ajrata olish qobiliyatini rivojlantirish; Estetik didni, go’zallikni ko’rish, qadrlash va himoya qilish qobiliyatini rivojlantirish. Ishning amaliy ahamiyati: Maktabgacha ta’lim muassasalari tarbiyachilari nutq o’stirish mashg’ulotlarida, shuningdek, maktabgacha ta’lim muassasasiga qamrab olinmagan bolalarning ota-onalariga uyda farzandlarining nutqini rivojlantirishda uslubiy qo’llanma vazifasini bajaribgina qolmay, ularning ma’naviy-axloqiy olamining yanada taraqqiy topishida, oqni qoradan ajratishida juda katta amaliy yordam bera oladi. Kurs ishning tuzilishi: Kirish, III.bob, xulosa va foydalanilgan adabiyotlar ro’yxatidan iborat. I.BOB. MAKTABGACHA YOSHDAGI BOLALARNING MULOQOT QILISHIDA ERTAKNING NAZARIY VA AMALIY AHAMIYATI. 1.1 Bolaning rivojlanishi va tarbiyasida ertakning o’rni. Shubhasiz, bolalar bilan umumiy til topishish qiyin bo’lishi mumkin. Bolalar har doim ham kattalarning maslahatiga amal qilishmaydi. Va kattalarnig o’zlari ba’zan nima yaxshi va nima yomonligini tushuntirish uchun so’zlar topolmaydilar. Shunda ularga ertaklar yordamga keladi. Unda turli xil his-tuyg’ular to’plangan bo’lib, bolani ijodiy hissiyotlarga jalb qiladi, ijobiy qahramonlarga nisbatan yaxshi tushuncha va tuyg’ular paydo bo’ladi.Ertaklar qahramonlarining xatti-harakatlari bolaga atrofdagi odamlar bilan munsabatlarda yordam beradi. Bolaga u yoki bu xarakterning yaxshi yoki yomon xatti- harakati nima ekanligini tushuntirish muhimdir. Ertaklar bolalarga tabiat bilan do’st bo’lishga, yaxshilikni yomondan ajratishga yordam beradi. Bola uchun ertak shunchki fantastika, hayol emas, bu hissiyotlar dunyosining o’ziga xos haqiqati. Ertaklar bola uchun odatiy hayot doirasini ochib beradi. Ertaklarni tinglab, bolalar qahramonlarga chuqur hamdardlik bildiradilar, ularga yordam berish, himoya qilishga ichki turtki mavjud.Maktabgacha yoshda, ertakni idrok etish bolaning o’ziga xos faoliyatiga aylanadi, u bemalol orzu qilish, hayol surish imkoniyatini beradi. Ertak- bu baxtli tugatish va yaxshilikning yomonlik ustidan majburiy g’alaba qozonishi bilan bog’liq fantastik hikoya. Ko’pincha ertaklarda oddiy hayotda aql bovar qilmaydigan sehr va turli xil sarguzashtlar mavjud. Ularda amalga oshirib bo’lmaydigan haqiqatlar bo’ladi.Barcha bolalar ertaklarni yaxshi ko’rishadi. Bu ertakning kirish tilidir, ular kattalarning yangi so’zlaridan ko’ra osonroq tushunadilar. Bolalarni tarbiyalashda