Diniy-ma’rifiya, Sharq falsafasi ko‘pincha diniy tafakkur bilan uzoqiy bo‘lgan. Islom falsafasi (Kaloniylar, Moturidiya, Ash’ariyamaktablari) diniy aqidalar ni aql bilan uygunlashtirishga harakat qilgan. Falsafa,tibbiyot, matematika, astronomiya va boshqa fanlar kesishgan holatda rivojlanishga erishgan. Misollar: Abu Nasr Forobiy, Ibn Sino, Beruniy, Imom G‘azzoliy. Yunon falsafasi g‘atayanish Aristotel, va boshqa yunon faylasuflari asarlari arab tiliga tarjima qilinib, ular asosida yangi fikrlar ilgarisurilgan.