Бу матнда академик Н.Й.Тўраевнинг металл ва кристалл сиртларида атом заррачалари сочилиши, чангланиши ва кириши назариялари, янги “жуфт бирламчи сочилиш”, “атом қаторлари” ва “ярим каналлар” моделлари, шу асосда тасдиқланган эффектлар ҳамда “Тўраев эффектлари” яратилши таърифланган. Олимнинг Москва, Мюнхен, Краков ва бошқа жаҳон илмий марказларидаги ҳамкорликлари, 1993 йили Амстердамда чоп этилган “Atomic collision on solid surfaces” монографияси, электрон ҳисоблаш машиналаридаги тадқиқотлари, пахта ҳосилдорлигини оширишга ва атроф-муҳит таҳлилига бағишланган ишлари ҳамда Халқаро Биографик марказ томонидан эътироф этилиши ҳақида маълумот берилган.