Mexanik hisoblash qurilmasigacha bo`lgan davr uzoq o`tmishdan boshlanib, to 17 asr boshlarigacha davom etgan Hisoblash jarayonini ma’lum holatda tosh, yog`och yoki jetonlarni o`rnashtirib turib amalga oshirishni qadimgi rimliklar "kal’kulyar" degan lotin so`z bilan atashgan.