Bolalar intellektual rivojlanishini baholash bo‘yicha ilmiy tadqiqotlar uzoq tarixga ega. Mazkur yo‘nalishda quyidagi olimlarning ishlari muhim ahamiyat kasb etadi: J. Piajye – bolalarning intellektual rivojlanishini bosqichma-bosqich shakllanishi haqidagi nazariya asoschisi. U bolalar fikrlashining sensor-motor, old maktab, konkret operatsiyalar va formal operatsiyalar kabi bosqichlari mavjudligini ta’kidlagan. L.S. Vygotskiy – intellektual rivojlanishning sotsial-madaniy nazariyasi asoschisi. U bolaning rivojlanishi tashqi muhit va ta’lim jarayoniga bog‘liq ekanligini ta’kidlagan.