O'smirlik davrida, taxminan 11-14 yosh oralig'ida, formal operatsion fikrlash boshlanadi. O'smirlar abstakt tushunchalarni va gipotezalarni ishlatish qobiliyatini o'z ichiga oladilar, masalan, matematikada murakkab tenglamalarni yechish kabi. Metakognitsion qobiliyatlari rivojlanish, ya'ni o'z fikrlash jarayonlarini anglash va nazorat qilish qobiliyatlari rivojlanib boradi, bu esa ularga o'quv strategiyasini yaxshilash va muammolarni samaraliroq hal qilish imkonini beradi.