Psixologik tadqiqot metodlarining nazariyasi va tarixi psixologiyaning ilmiy asoslarini shakllantiradi. XVII–XIX asrlarda empirik tajriba va eksperimental usullar vujudga keldi; Vundt va Vebber laboratoriya eksperimentlari boshlovchi hisoblanadi. XX asrda psixometriya, statistik tahlil, psixodinamik va behavioristik yondashuvlar rivojlandi. Zamonaviy nazariya metodlarni validlik, ishonchlilik, replikatsiya va etik meʼyorlar asosida birlashtiradi