Elementar me`yor shaxslarda yuz beruvchi deviant holatlarning paydo bo‘lishi, shakl-lanishi va rivojlanishiga ko‘plab vositalar ta’sir ko‘rsatadi, bularning shaxs xu-susiyatlari, muammoli holat va ijtimoiy nazorat institutlariga ta’siri bo‘ladi. Ijtimoiy me’yordan og‘ishlarning yuz berishi, shaxsning qat’iylik yoki qat’iyatlik, prinsipialligi yoki prinsipsizligi, qoidalarga bo‘ysunish yoki bo‘ysunmaslik odatlari, biron-bir qarorga kela olish imkoniyati, tashqi ta’sirga qanchalik berilishi, irodasi vaqtinchalik berilishi haqida fikrlar paydo bo‘ladi.