Jadidlar harakati XIX asr oxirida - XX asr boshlarida Turkiston, Kavkaz, Qrim, Tatariston hayotida muhim ahamiyat kasb etgan ijtimoiy-siyosiy, ma'rifiy harakatdir. "Jadid" arabcha so'z bo'lib, "yangi" degan ma'noni anglatadi. Jadidchilik harakati Qrimda Ismoilbek Gasprinskiy (1851-1914) rahbarligida qrim tatarlari o'rtasida vujudga keldi. U 1884-yil martda Qrimdagi Boqcha saroy shahrida jadid maktabini ochadi va "usuli saviyat adabiyoti" (rivojlanuvchi to'vush usuli) maktabi bo'lgan.