X-XII asrlarda Orta Osiyo xalqlari taraqqiyoti tarixi bo'ylab, tabiiy, falsafiy-ahloqiy, va diniy-tasavvufiy fanlarning taraqqiyoti bilan jaxon civilizaciyasiga katta xissa qo'shgan davr bo'lib, u insoniy taraqqiyotda yuksak natijalarga erishgan.