Qum (tuproq) - bir-birib ilan birlashmaydigan, erneng unim dorqatlami, mayda zarrachalardan tashkil topgan cho'kindi tog'jinsi. Tog'jinslarining mayda bo'lakcha (parcha)lari va turli mineralarning dumaloq va qirrali zarrachalaridan tarkib topgan. Paydobo'lish sharoitlari ga ko'ra QUM daryo, ko'l, dengiz, flyuvioglyatsial, elyuvial, prolyuvial va eol QUMlargabo'linadi. Odatda, QUM ning o'lchami 0,05mm dan 2mm gacha bo'ladi.