OIV INFEKSIYASINI DAVOLASH UCHUN QO'LLANILADIGAN DORI VOSITALAR OIVga qarshi dori vositalari(antiretroviruslar deb ham ataladi) OIV replikatsiyasini nazorat qilish va OIV bilan bogʻliq kasalliklarning rivojlanishini sekinlashtirish uchun ishlatiladi[1]. ATC tasnifiga koʻra OIV infektsiyasini davolash uchun koʻplab dorilar J05 guruhiga tegishli — „Tizimli foydalanish uchun antiviral preparatlar“ deb ataladi. Xronologiya - Zidovudin (Retrovir, ZDV, AZT) birinchi antiretrovirus preparatdir. 1964-yilda saraton bilan kurashish uchun sintez qilingan. 1985-yilda u OIV infeksiyasini davolash boʻyicha klinik sinovlardan oʻtgan. 1987-yildan beri antiretrovirus terapiyada keng qoʻllanadi - 1991—1994- yillarda Zalsitabin, didanozin va stavudin paydo boʻlgan. Taxminan bu vaqtda trimetoprim/sulfametoksazol, pentamidin, gansiklovir, foskarnet va flukonazol ham paydo boʻladi va opportunistik infeksiyalarga qarshi kurashda qoʻllangan. - 1995-yil dekabr — 1996-yil mart oylarida birinchi proteaza ingibitorlari paydo boʻladi bular — sakvinavir, ritonavir, indinavir, ulardan foydalanish oʻlimni 38 % dan 22 % gacha kamaytirishga olib kelgan[2]. - 1996-yilda birinchi nukleozid boʻlmagan qaytar transkriptaza ingibitori — nevirapin va boshqa proteaz inhibitori — nelfinavir kashf etilgan. - 1994-yildan 1997-yilgacha Yevropada Yuqori faollikdagi antivirus terapiya olgan bemorlarning ulushi 2 % dan 64 % gacha koʻtarilgan[3] va 1994-yildan 1998-yilgacha OITS bilan kasallanish 30,7 % dan 2,5 % gacha kamaygan. - 1998-yilda lipodistrofiya tushunchasi terapiyaning murakkabligi sifatida paydo boʻlgan va 1999-yilda bu dorilarning mitoxondriyalarga toksik taʼsiridan kelib chiqqan boʻlishi mumkinligi haqida xabarlar paydo boʻlgan.